Τα προγράμματα και οι επιδοτήσεις είναι ιδιαίτερα σημαντικά για τις πολυκατοικίες στην Ελλάδα. Με αυξημένο ενεργειακό κόστος, νέες ευρωπαϊκές απαιτήσεις για ενεργειακή αναβάθμιση και πίεση για μείωση εκπομπών, τα προγράμματα ενίσχυσης δεν θα περιοριστούν μόνο στα διαμερίσματα, αλλά θα στοχεύσουν ολοένα και περισσότερο σε ολόκληρα κτίρια.
1. Νέος κύκλος «Εξοικονομώ» για πολυκατοικίες
Το γνωστό από το 2025 πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης αναμένεται να συνεχιστεί (πηγές: 1 , 2) με έμφαση:
- Στην ολική αναβάθμιση πολυκατοικιών και όχι μεμονωμένων διαμερισμάτων
- Στην αντικατάσταση κεντρικών συστημάτων θέρμανσης
- Στη θερμομόνωση κελύφους και ταράτσας
- Στην εγκατάσταση αντλιών θερμότητας
Με τις νέες ευρωπαϊκές οδηγίες για τα κτίρια, οι επιδοτήσεις πιθανότατα θα συνδέονται με την αναβάθμιση σε συγκεκριμένη ενεργειακή κατηγορία. Όσο χαμηλότερη η σημερινή κατάταξη, τόσο μεγαλύτερη πιθανότητα υψηλής επιδότησης.
2. Επιδοτήσεις για φωτοβολταϊκά σε κοινόχρηστους χώρους – Φωτοβολταϊκά στη στέγη
Η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε ταράτσες πολυκατοικιών, ειδικά με συστήματα net billing, αναμένεται να ενισχυθεί.
Τι σημαίνει αυτό πρακτικά:
- Μείωση κοινοχρήστων ρεύματος
- Κάλυψη ανελκυστήρα, φωτισμού, πιλοτής
- Πιθανή αποθήκευση ενέργειας με μπαταρίες
Οι επιδοτήσεις πιθανόν να αφορούν ολόκληρη την πολυκατοικία ως νομική οντότητα και όχι μεμονωμένους ιδιοκτήτες.
3. Χρηματοδότηση για ανακαίνιση ανελκυστήρων
Οι νέες τεχνικές απαιτήσεις ασφαλείας για ανελκυστήρες δημιουργούν πίεση σε παλιές πολυκατοικίες. Το 2026–2027 αναμένεται να υπάρξουν:
- Προγράμματα εκσυγχρονισμού
- Κίνητρα για αντικατάσταση παλαιών μηχανισμών
- Ενισχύσεις για συμμόρφωση με κανονισμούς
Αυτό αφορά χιλιάδες κτίρια κατασκευής 1970–1990.
4. Προγράμματα στατικής ενίσχυσης και ενεργειακής θωράκισης
Με δεδομένη τη σεισμικότητα της χώρας, δεν αποκλείεται να δούμε:
- Επιδοτήσεις για προσεισμικό έλεγχο
- Μερική χρηματοδότηση παρεμβάσεων ενίσχυσης
- Συνδυαστικά σχήματα ενεργειακής + στατικής αναβάθμισης
Η Ευρωπαϊκή Ένωση πιέζει για κτίρια ασφαλή και ενεργειακά αποδοτικά ταυτόχρονα.
5. Ψηφιακή διαχείριση και «έξυπνα» κτίρια
Η επόμενη φάση των προγραμμάτων πιθανότατα θα ενθαρρύνει:
- Εγκατάσταση έξυπνων μετρητών
- Συστήματα παρακολούθησης κατανάλωσης
- Ψηφιακή διαχείριση κοινοχρήστων
Οι πολυκατοικίες που λειτουργούν οργανωμένα και διαθέτουν σωστή διαχείριση θα μπορούν να αξιοποιούν ταχύτερα τέτοιες ευκαιρίες.
Τι πρέπει να κάνουν από τώρα οι διαχειριστές
Μην περιμένετε να ανοίξει η πλατφόρμα για να κινηθείτε. Όσοι προετοιμάζονται έγκαιρα έχουν πλεονέκτημα.
Αν είστε διαχειριστής πολυκατοικίας είναι απαραίτητο να έχετε ΑΦΜ για την πολυκατοικία που διαχειρίζεστε (εδώ η διαδικασία)
Συγκεκριμένα:
- Να συγκεντρώσουν όλα τα νομιμοποιητικά έγγραφα της πολυκατοικίας
- Να ελέγξουν αν υπάρχει κανονισμός και σαφή ποσοστά χιλιοστών
- Να διερευνήσουν ενεργειακή κατάταξη κτιρίου
- Να συζητήσουν από τώρα σε γενική συνέλευση πιθανές παρεμβάσεις
Οι καθυστερήσεις συνήθως δεν οφείλονται στο κράτος, αλλά στην έλλειψη συνεννόησης μεταξύ ιδιοκτητών.
Ποιοι θα ωφεληθούν περισσότερο
Οι παλαιές πολυκατοικίες χωρίς θερμομόνωση και με κεντρικό λέβητα πετρελαίου θα είναι οι πρώτες υποψήφιες για υψηλές επιδοτήσεις.
Αντίθετα, κτίρια που έχουν ήδη μερικώς αναβαθμιστεί μπορεί να λάβουν μικρότερη ενίσχυση, καθώς θεωρούνται βελτιωμένα.
Συμπέρασμα
Η σωστή ενημέρωση, η οργανωμένη διαχείριση και η έγκαιρη προετοιμασία θα καθορίσουν ποιες πολυκατοικίες θα αξιοποιήσουν τα διαθέσιμα κονδύλια και ποιες θα μείνουν εκτός.
Αν είστε διαχειριστής, ξεκινήστε από σήμερα. Οι επιδοτήσεις ευνοούν τους έτοιμους, όχι τους τελευταίας στιγμής.